Бизнестің нәтижелілігін басқару: нәтижеге жеткізетін факторларды қалай өлшеуге болады
- Бизнестің нәтижелілігін басқару деген не?
- Бизнестің нәтижелілігін басқарудың 3 тірегі
- Бизнестің нәтижелілігін басқарудың 5 кезеңі
- Бизнестің нәтижелілігін қалай өлшеуге болады
- Бизнестің нәтижелілігін өлшеу неліктен маңызды
- Бизнестің нәтижелілігін басқару қай кезде көмектеседі
- Тұрақты нәтижеге жеткізетін тәжірибелер
- Бизнес нәтижелілігінің болашағы адамдардың мінез-құлқына байланысты
Негізгі тұжырым:
Бизнестің нәтижелілігін басқару (BPM) адамдардың жұмысын, үдерістерді және басымдықтарды үйлестіріп, стратегияны өлшенетін әрі нақты әрекетпен қол жеткізуге болатын нәтижелерге айналдырады. Табысқа жеткізетін мінез-құлық пен көрсеткіштерге назар аудару арқылы BPM ұйымдарға мақсаттарын жүйелі орындауға, жауапкершілікті нығайтуға және жоғары нәтижелер мәдениетін құруға көмектеседі.
Барлық лидер нәтижеге жету үшін стратегия да, оны орындау да қажет екенін біледі. Өкінішке қарай, біз стратегияның маңызын асыра бағалап, оны орындаудың қиындығын жете бағаламаймыз.
Көптеген ұйым стратегия әзірлеуге шебер: өршіл мақсаттар қойып, алға апаратын айқын жолды белгілейді. Бірақ сол стратегияларды орындауда қиналады. Мәселе не істеу керегін білуде емес, қажетті істі жүйелі атқаруда. Күнделікті назарды бағыттайтын, жауапкершілікті күшейтетін және командаларды ортақ басымдықтар төңірегінде біріктіретін жүйелер болмаса, ең жақсы стратегияның өзі тоқырауы мүмкін.
Бизнестің нәтижелілігін басқару (BPM) мінез-құлықты өзгертіп, нәтижеге бағдарланған мәдениетті қалыптастырады. Акция бағасының құлдырауы немесе жуырдағы штат қысқартуы сияқты елеулі қиындықтарға тап болған компаниялар үшін BPM ниетті әрекетке айналдырып, тұрақты әрі ауқымын кеңейтуге болатын нәтижелерге жетудің маңызды құралы. Ұйымыңыз стратегияны орындауда қиналса, BPM қажетті бизнесті сауықтырудың кілті болуы мүмкін.
Бизнестің нәтижелілігін басқару деген не?
Бизнестің нәтижелілігін басқару (BPM) — адамдардың жұмысын, үдерістерді және басымдықтарды үйлестіру арқылы ұйымды табысқа жеткізуге арналған жүйе. Ол ұйымның барлық деңгейінде негізгі мақсаттарды тиімді орындауға бағытталады және көрсеткіштер тақталары мен есептерден әлдеқайда кең ауқымды қамтиды.
Көбіне талаптарды сақтау мен өткен нәтижелерге назар аударатын дәстүрлі бақылаудан өзгеше, BPM үдерістерді үздіксіз жақсартуға және командалардың мүмкіндіктерін кеңейтуге мән береді. Мұндағы табыс нені өлшейтініңізге ғана емес, адамдардың мінез-құлқы нәтижеге қалай ықпал ететініне де байланысты. Лидерлер басымдықтарды айқындап, мақсаттарды көрнекі ету арқылы адамдарды жұмылдырады және тек талдауға емес, әрекетке жетелейтін жауапкершілік тетіктерін құрады.
Бизнестің нәтижелілігін басқарудың 3 тірегі
Бизнестің тұрақты нәтижелілігі үш негізгі тірекке сүйенеді: мән, үдеріс және адамдар. Олар бірлесіп жоғары нәтижелі, тұрақты мәдениетті қалыптастырады.
1. Мән
Қызметкерлердің жұмысқа беріліп қатысуы мен ынтасы жалақы немесе икемді кестемен шектелмейді. Әр адам өз жұмысының үлкен мақсаттармен байланысын түсінуі керек. Жеке рөлдерді негізгі міндеттермен үйлестіру қызметкерлердің ынтасын қолдап, жұмыстың мәнін сезініп, соған сай әрекет етуіне көмектеседі. BPM рөлдерді миссия үшін шешуші басымдықтармен байланыстырып, әркімнің үлесін мағыналы етеді.
2. Үдеріс
Сенімді жүйе орындау барысын бағыттайды. Айқын үдерісті ұстанған команда тұрақты ілгерілеп, тез бейімделіп, бағытынан таймайды. Соның арқасында орындау үдерісі болжамды әрі басқаруға қолайлы болып, команда шын мәнінде маңызды іске назар аудара алады.
3. Адамдар
Орындау тек жүйелерге емес, адамдарға байланысты. Жұмысқа беріліп қатысу, адал берілгендік және сенім — нәтижеліліктің шынайы қозғаушы күштері. Жұмысқа барын салып, мақсатқа берілген қызметкерлер істі орындайды, ал мықты көшбасшылық сенім, айқындық пен жауапкершілікті нығайтады. Бизнестің нәтижелілігін басқарудың мықты жүйесі стратегияға қанша көңіл бөлсе, адамдарға да сонша инвестиция салады.
Бизнестің нәтижелілігін басқарудың 5 кезеңі
Команда үлкен мақсатқа өз күш-жігерінің тікелей нәтижесінде жақындап келе жатқанын көргенде, жеңіп жатқанын түсінеді. Біздің байқауымызша, команданың рухы мен жұмысқа беріліп қатысуын жеңістен артық күшейтетін ештеңе жоқ.
Маңызды нәтижеге жету үшін бизнестің нәтижелілігін басқару серпінді әрі адамдардың мінез-құлқына негізделуі керек. Ұйымдар бұл үдерісті нақты әрекетке бағытталған жекелеген кезеңдер ретінде қайта қарастыра алады:
- Жоспарлау: аса маңызды мақсаттарға назар аударыңыз
Бәрін бірден қамтуға тырысудың орнына, жоғары нәтижелі командалар аса маңызды мақсаттарға назар аударады — ең үлкен ықпал ететін санаулы басымдықтарға. Назарын шоғырландыру арқылы командалар айқындықты, бір бағытта әрекет етуді және күш-жігерді ең маңызды іске жұмылдырып, табысқа негіз қалайды.
- Бақылау: озық көрсеткіштер бойынша әрекет етіңіз
Кейінгі көрсеткіштер өткен нәтижелерді өлшесе, озық көрсеткіштер бойынша әрекет ету болашақ нәтижеге тікелей ықпал ететін күнделікті немесе апталық мінез-құлыққа назар аударады. Осы негізгі әрекеттерді қадағалап, жақсарту арқылы ұйымдар қалаған нәтижеге жақындауды жеңілдететін ықпал тетігін жасайды.
- Дамыту: жігерлендіретін есеп тақтасын жүргізіңіз
Адамдар ілгерілеуін нақты уақытта көргенде, жұмысқа көбірек беріледі. Прогресті қарапайым әрі көрнекі көрсету арқылы команда нәтижелілікті қадағалап, әрекетке ынталандыратын жігерлендіретін есеп тақтасын жүргізе алады. Бұл көрнекілік істі өз мойнына алу сезімін күшейтіп, мақсатқа жетуге тұрақты назар аударуға көмектеседі.
- Бағалау: жауапкершілік ырғағын қалыптастырыңыз
Тұрақты, жүйелі кездесулер — екі аптада бір рет, апта сайын немесе тіпті күн сайын — командаларға міндеттемелерін қарауға, жетістіктерін атап өтуге және кедергілерді шешуге көмектеседі. Осындай кездесулер арқылы жауапкершілік ырғағын қалыптастыру жауапкершілікті нығайтып, аса маңызды мақсаттарға қарай қозғалыс қарқынын сақтайды.
- Марапаттау: шағын жеңістер мен ортақ ілгерілеуді атап өтіңіз
Жиі әрі орынды мойындау командалардың ынтасы мен зейінін сақтауға көмектеседі. Шағын жеңістер мен ортақ прогресті атап өту арқылы ұйымдар мен командалар рухын көтеріп, қажетті мінез-құлықты күшейтеді және ортақ мақсаттарға қарай ілгерілеуді жалғастырады.
Маңызды өзгерістерге жетіп, орындау тәсілін жаңарту үшін лидерлер алдымен ең үлкен ықпал ететін санаулы аса маңызды мақсаттарды анықтап, содан кейін сол мақсаттардың төңірегінде қажетті мінез-құлықты қадағалайтын және қолдайтын жүйелер құруы керек. Сондай-ақ жігерлендіретін есеп тақталарымен прогресті көрнекі етіп, тұрақты кездесулер арқылы жауапкершілік ырғағын орнатып, жол бойындағы ілгерілеуді атап өту маңызды. Сыналған жүйеге негізделген бизнестің нәтижелілігін басқаруды қолдану лидерлерге командаларының тұрақты нәтиже көрсетуіне және ұйымның ұзақ мерзімді табысына жағдай жасауға мүмкіндік береді.
Командаларды ең ықпалды әрекеттер төңірегінде біріктіріп, қайталанатын әрі тұрақты табысқа жетуді үйрену үшін тегін нұсқаулықты жүктеңіз: «Стратегиялық мақсаттарды орындап, серпінді нәтижелерге жетіңіз».
Бизнестің нәтижелілігін қалай өлшеуге болады
Бизнестің нәтижелілігін өлшеу ұйымды табысқа жеткізетін негізгі көрсеткіштерді түсінуді талап етеді. Олар лидерлерге стратегиялардың жұмыс істеп жатқанын бағалауға, жақсартуды қажет ететін тұстарды анықтауға және ұйым мақсаттарымен үйлесімділікті сақтауға көмектеседі. Бизнестің нәтижелілігін өлшеудің маңызды бағыттары:
- Қаржылық нәтижелілік: қаржылық көрсеткіштер бизнеске ресурстарын қаншалықты жақсы басқаратынын, шығындарды бақылайтынын және табыс түсіретінін түсінуге көмектеседі. Олар ұйымның бәсекелі нарықта өміршеңдігін сақтап, өсу қабілетін айқын көрсетеді.
- Операциялық нәтижелілік: оны бақылау жұмысты тежейтін тұстарды, тиімсіздіктерді және ресурстарды оңтайландыру мүмкіндіктерін анықтауға көмектеседі. Соның арқасында бизнес ішкі үдерістерін жақсартып, ысырапты азайтып, өнімділігін арттыра алады.
- Клиенттердің қанағаттануы: оның жоғары деңгейі ұзақ мерзімді адалдықпен және қайталама сатып алулармен тікелей байланысты. Қанағаттануды өлшеу өнімдерді, қызметтерді және клиент тәжірибесін жақсартуға жарайтын нақты мәлімет береді.
- Нарықтық нәтижелілік: нарық көрсеткіштері компанияның бәсекелік жағдайын бағалайды. Олар бизнестің бәсекелестерімен салыстырғандағы орнын және өз саласындағы өсу мақсаттарына жетіп жатқанын көрсетеді.
Көрсеткіштер маңызды, бірақ тек әрекетке жетелегенде ғана. OKR және KPI — тиісінше мақсаттар мен негізгі нәтижелер және негізгі тиімділік көрсеткіштері — табыстың өлшемін айқындауға көмектеседі. Алайда дұрыс орындау жүйесі болмаса, олар күнделікті мінез-құлықтан алшақтап кетуі мүмкін.
Бұл алшақтықты жою үшін:
- Күнделікті әрекеттерді ұзақ мерзімді нәтижелермен байланыстыру үшін озық көрсеткіштерді пайдаланыңыз. Бұл — қызметкерлеріңіз тікелей ықпал ете алатын проактивті қадамдар.
- Мақсаттарды көрнекі етіп, басымдықтарын белгілеңіз. Бәрін бірден істеуге тырыспаңыз. Назарды шоғырландыру күш-жігерді нақты бағыттайды.
- Әрекет үшін жауапкершілікті қалыптастырыңыз. Командаларды негізгі көрсеткіштерді ілгерілететін апталық міндеттемелер қабылдап, олардың орындалуы туралы есеп беруге ынталандырыңыз.
Мінез-құлықты қолдайтын осындай негіз болмаса, нәтижелілікті басқару жүйелері көбіне өзгеріс жасаудың орнына бақылаумен шектеледі.
Бизнестің нәтижелілігін өлшеу неліктен маңызды
Күшті және әлсіз тұстарды анықтау
Нәтижелілікті өлшеу бизнеске күшті және әлсіз тұстарын анықтайтын маңызды деректер береді. Озық және кейінгі көрсеткіштерді қадағалау арқылы ұйым бизнестің қай бағыттары өркендеп, қайсысына назар қажет екенін дәл анықтай алады. Мысалы, клиенттерді ұстап қалудың жоғары деңгейі жақсы қызмет көрсетуді білдірсе, инвестицияның төмен қайтарымы (ROI) тиімсіздікке немесе пайдаланылмаған өсу мүмкіндіктеріне нұсқауы мүмкін. Бұл айқындық ресурстарды қайда бағыттап, нені жақсарту керегі туралы негізді шешім қабылдауға көмектеседі.
Стратегиялық шешімдерге негіз болу
Нәтижелілікті өлшеу деректерге негізделген стратегиялық шешімдер қабылдау үшін қажет. Қаржылық, операциялық және клиентке қатысты мақсаттарды айқын түсіну лидерлерге қазіргі стратегиялардың жұмыс істеп жатқанын немесе түзету қажет екенін бағалауға мүмкіндік береді. Жауапкершілік ырғағын қалыптастыру бизнеске болжамға емес, нақты білімге сүйеніп, жағдайды түсіне отырып әрекет етуге көмектеседі.
Үздіксіз жетілдіру
Бизнестің нәтижелілігін өлшеу — нәтижелерді қадағалау ғана емес, үздіксіз жетілдіру мәдениетін құру. Жұмысын тұрақты бағалау арқылы компаниялар өсу мүмкіндіктерін анықтап, үдерістерін жетілдіреді және командалардың тиімділігін арттырады. Нәтижелілік көрсеткіштері тұрақты жақсартуды қолдайтын кері байланысқа айналады. Лидерлер үздіксіз үйрену мен өсуге бағытталған ойлау тәсілін қалыптастырып, командаларының үнемі жақсырақ нәтижеге ұмтылуын қолдай алады.
Бизнестің нәтижелілігін басқару қай кезде көмектеседі
Әр ұйым орындаудағы терең мәселелерді көрсететін бетбұрысты кезеңдерден өтеді. Олар уақытша сәтсіздік қана емес, қолданыстағы жүйелер ұйымға қажетті нәтижелерді енді қолдай алмауы мүмкін екенін білдіретін белгі. BPM айқындыққа, жауапкершілікке және жаңарған үйлесімге сүйеніп әрекет етуге негіз береді.
Штат қысқартудан кейін қалпына келу
Штат қысқарғаннан кейінгі кезек күттірмейтін мәселе құрылымға ғана емес, эмоциялар мен мәдениетке де қатысты. Қалған қызметкерлер өз рөлдеріне сенімсіздікпен қарап, басшылыққа күмәндануы және болашаққа алаңдауы мүмкін. Команда ең маңыздысы не екенін және қалай алға жылжу керегін түсінбесе, өнімділік төмендейді. BPM нақты басымдықтарды белгілеу, қалған рөлдерді негізгі мақсаттармен байланыстыру және нәтижелілік туралы тұрақты, қолдаушы әңгімелерге мүмкіндік беру арқылы назарды қайта шоғырландыруға көмектеседі. Осылайша қалпына келу операциялық қана емес, адамдар арасындағы қатынастарды қамтитын стратегиялық үдеріс болады.
Акция бағасының құлдырауынан, қысқартудан немесе қайта құрылымдаудан кейін жағдайды өзгерту үшін тегін нұсқаулықты пайдаланыңыз: «Нәтижеліліктің төмендеуі: лидер алдындағы сын-қатер».
Акция бағасының төмендеуі
Акция бағасының төмендеуі көбіне сыртқы нарықтық күштерден де ауқымды жағдайды көрсетеді. Ол ішкі орындау әрекеттерінің стратегиялық ниетпен үйлеспейтінін білдіруі мүмкін. Қаржылық есептер нәтижелерді көрсеткенімен, соларға әкелген мінез-құлық пен жүйелерді сирек ашады. Нәтижелілікті басқарудың мықты тәсілі ұйымдарға назардың қайда ауытқығанын қайта бағалап, қай күш-жігер ықпал етіп жатқанын анықтауға және жұмысты өлшенетін басым мақсаттар төңірегінде қайта үйлестіруге көмектеседі. Бұл лидерлерге бизнес нәтижелерін команда жұмысына нақты, іс жүзінде қолданылатын тәсілдермен байланыстыруға мүмкіндік береді.
Стратегиядан ауытқу
Стратегиядан ауытқу ұйымның күнделікті әрекеттері жарияланған бағытына сай келмей қалған кезде туындайды. Бұл алшақтық көбіне біртіндеп ұлғайып, қарбаластың немесе ниеті жақсы болғанымен, өзара үйлеспейтін бастамалардың тасасында қалады. Уақыт өте нәтижелер бір орында тұрып қалады не төмендейді, өйткені күш-жігер тым шашыраңқы немесе орынсыз жұмсалады. Нәтижелілікті басқарудың тәртіпке негізделген жүйесі назарды ең маңызды мақсаттарға қайтарады. Ол командаларға тоқтап, басымдықтарды қайта қарап, жұмысының кеңірек нәтижелерге қалай үлес қосатынын айқындауға көмектеседі. Күнделікті әрекеттер стратегиямен жүйелі үйлескенде, нәтижелілік жақсарып, айқындық қайтады.
Көшбасшылықты дамыту стратегиялық бастамаларыңызды қолдай ма? Бүгінгі тұрақсыз әлемде ең ықпалды көшбасшылық мінез-құлық үлгілерін қолдану үшін «Көшбасшылық императиві» атты кеңейтілген баяндамамызды жүктеңіз.
Орындауға қажетті көшбасшылық тәжірибелердің жеткіліксіздігі
Орындау мықты көшбасшылықтан басталады. Бірақ лидерлерде басымдықтарды бекітетін және жауапкершіліктің үлгісін көрсететін құралдар не әдеттер жетіспесе, оның әсерін бүкіл ұйым сезінеді. Командалар тек жағдайға жауап берумен шектелуі немесе жұмысқа ынтасын жоғалтуы мүмкін, ал мақсаттар мәнінен айырыла бастайды. Бизнестің нәтижелілігін басқару лидерлерге командаларын қолдаудың практикалық жүйесін береді: нақты күтулерді белгілеуге, негізгі әрекеттерді қадағалауға және істі өз мойнына алу мәдениетін дамытуға көмектеседі. Нәтижелілік туралы әңгімелерді тұрақты жұмыс ырғағына енгізу арқылы лидерлер қарым-қатынасты да, нәтижелерді де нығайтады.
Өзгерістерден қажу
Үнемі өзгеріп отыратын ұйымдар ең қабілетті қызметкерлерін де шамадан тыс жүктеу қаупіне тап болады. Командалардан тұрақты жүйесіз тым жиі бағыт ауыстыру талап етілсе, рухы түсіп, жұмысқа беріліп қатысуы азаяды. Адамдар әр жаңа өзгерістің мәніне күмәндана бастайды, ал ілгерілеу баяулайды. Бизнестің нәтижелілігін басқару өзгеріс ішінде тұрақтылық береді. Ол ұйымдарға ең маңызды іске назар аударуға және адамдарға алға қозғалысты сақтай отырып, өзгерістерді қабылдауға қажетті құрылым ұсынуға көмектеседі. Нәтижеге бағытталған болжамды жұмыс ырғағы артық шуды азайтып, тіпті белгісіз кезеңде де сенімділік қалыптастырады.
Білікті лидерлер бұзылған қалыпты тәртіпті жаңашылдық пен өсу мүмкіндігіне айналдыра алады. Өзгермелі ортада бірлескен әрекетке жетелейтін бес көшбасшылық мінез-құлық үлгісін білу үшін тегін «Өзгеріс энергиясы» нұсқаулығын жүктеңіз.
Бұл қиындықтар — жекелеген кездейсоқ оқиғалар емес. Олар мінез-құлықты үйлестіруге, көшбасшылықтағы айқындыққа және жүйелі орындауға деген терең қажеттілікті көрсетеді.
Көшбасшылықты дамыту саласындағы ең сенімді компания
Біздің мамандарымыз, материалдарымыз және технологияларымыз ұйымыңызға бірлесіп әрекет етіп, маңызды өзгерістерге жетуге қалай көмектесетінін біліңіз.
Тұрақты нәтижеге жеткізетін тәжірибелер
Жоғары нәтижелер мәдениетін қалыптастыру — ұзақ мерзімді жұмыс. Нәтижелерді жақсартып, ілгерілеуді сақтау үшін:
- Нәтижелілік туралы әңгімелерді стратегиялық мақсаттармен байланыстырыңыз. Әркім ненің маңызды екенін және өз жұмысының қалай үлес қосатынын білсін.
- Мақсаттарды көрнекі әрі әр адам үшін мәнді етіңіз. Прогресті тек басшылықты емес, бүкіл команданы жұмылдыратын тәсілмен қадағалаңыз.
- Сенімге сүйеніп басқарыңыз, коучингте айқындық беріңіз және қажетті әрекеттерді тұрақты бекітіңіз. Жоғары нәтиже — мықты көшбасшылық мінез-құлықтың жемісі.
- Командаларға орындауды өз мойнына алуға мүмкіндік беріңіз. Табыс адамдар жоғарыдан нұсқау күтіп отырмай, бастама көтергенде келеді.
Бизнес нәтижелілігінің болашағы адамдардың мінез-құлқына байланысты
Мінез-құлықты өзгертуді қажет ететін серпілістердің жөні бөлек. Оларды жай ғана бұйрықпен жүзеге асыра алмайсыз: ол үшін адамдарды, көбіне көп адамды, нәтижеге жетудің жаңа немесе өзгеше тәсіліне барынша жұмылдыру қажет.
Орындау — техникалық емес, мінез-құлыққа қатысты мәселе. Нәтижені өзгерту үшін алдымен мінез-құлықты өзгертуге мүмкіндік жасау керек. Жоғары нәтижеге барлық деңгейде назарды шоғырландыру, бір бағытта әрекет ету және жауапкершілік алу әдеттерін қалыптастыратын ұйымдар жетеді.
Бизнестің нәтижелілігін басқару енді өлшеу мен есеп берумен шектелмейді. Бұл — адамдар мақсаттарын айқын түсінетін, қажетті әрекеттерге берік ниет білдіретін және ілгерілеуді сөзсіз ететін жүйелерге сүйенетін мәдениет құру. Бір аса маңызды мақсаттан бастаңыз, дұрыс әдеттерді қалыптастырыңыз және қарқынның қалай артатынын бақылаңыз.
Жаңадан бастауға дайынсыз ба? Нәтижеліліктің төмендеуін еңсеріп, серпінді нәтижелерге қалай жетуге болатынын біліңіз.













