Денсаулық сақтау саласындағы өзгерістерді тиімді басқару

Қазіргі денсаулық сақтау саласында үнемі даму қажеттілігі туындайды. Технологиялық жаңалықтар, реттеудегі өзгерістер, пациенттер үміттері мен кадрлық ахуалдың құбылуы денсаулық сақтау ұйымдарын күрделі әрі үздіксіз өзгеретін ортада жұмыс істеуге мәжбүр етеді.  

Алайда көптеген ұйым өзгерістерге тиімді жетекшілік етуде әлі де қиналады. Денсаулық сақтау басшылары үшін бұл мәселенің жеке мәні зор, ал жауапкершілік бұрынғыдан да жоғары. Олардың шешімдері ұйымның қызметіне ғана емес, қызметкерлердің және ұйым көмек көрсететін пациенттердің әл-ауқатына да әсер етеді.  

Өзгерістерді жай ғана «басқару» енді жеткіліксіз: адамдарды ортақ мақсатқа, айқындыққа және өзара байланысқа сүйеніп жетелеу қажет. Сондықтан өзгерістерді басқаруға тәртіпті, жүйелі көзқарас денсаулық сақтау ұйымы үшін жай стратегия емес, табыстың шешуші шартына айналады. 

 

Денсаулық сақтау саласындағы өзгерістерді басқару деген не? 

Негізінде, өзгерістерді басқару — командалар мен ұйымдарға қазіргі жағдайдан алдағы күндерде, апталарда, айлар мен жылдарда жетуі қажет күйге өтуге көмектесу. Денсаулық сақтауда бұл жол ерекше күрделі болуы мүмкін. Басқа салалардың көбінен айырмашылығы, мұндағы қателіктер адам өміріне әсер етуі ықтимал. Пациент қауіпсіздігі, нормативтік талаптарды сақтау және медицина қызметкерлері мен пациенттер арасындағы сенім — ымыраға келмейтін құндылықтар. Сондықтан өзгерістерге техникалық дәлдікпен ғана емес, адамдардың қысымға қалай жауап беретінін түсіне отырып қарау керек.  

Әр өзгеріс әртүрлі болғанымен, олардың бәріне тән болжамды заңдылық бар. Тұрақсыздық деңгейі жоғары денсаулық сақтау ұйымдары үшін адамдарды өзгерістің белгілі кезеңдерінен — қалыптасқан жағдайдан тепе-теңдіктің бұзылуына, одан жаңаны қабылдауға және жаңашылдыққа — қалай алып өтуді білу аса маңызды. 

Өзгеріс ортақ мән-мағынаға сүйенгенде ғана орнығады. Трансформацияға бағытталған күш-жігер ұйым миссиясымен үйлессе, адамдар түпкі мақсатқа көбірек беріліп ұмтылады. Бұл — тұрақты болып, барлық деңгейде көмек сапасын жақсартатын өзгерістің кілті. 

 

Өзгерістерді басқару денсаулық сақтау үшін неліктен маңызды 

Денсаулық сақтауда басшылық ету — үнемі күрделі мәселелермен жұмыс істеу. Күн сайын пациенттердің қажеттіліктерін өтеу, қызметкерлердің әл-ауқатын қорғау, қаржылық қысымды басқару және нормативтік талаптарға алдын ала дайын болу сияқты өзара бәсекелес басымдықтарды тең ұстау қажет.  

Мәселен, АҚШ денсаулық сақтау басшылары кадр тапшылығын соңғы үш жылдағы басты мәселе деп атап, денсаулық сақтау шығындарының өсуін екінші орынға қояды. Болжам бойынша 2028 жылға қарай медицина қызметкерлерінің тапшылығы жүздеген мың адамға жетіп, еңбекке, материалдар мен дәрі-дәрмекке жұмсалатын шығындар өсе бермек. Сондықтан денсаулық сақтау ұйымдары белгісіздік пен тұрақсыздыққа тікелей қарсы тұруы қажет. 

Денсаулық сақтауда өзгерістер дұрыс басқарылмаса, оның құны жоғары болады — тек қаржылай ғана емес. Нашар коммуникация, асығыс енгізу немесе тікелей көмек көрсететін қызметкерлер қолдауының болмауы сенімді әлсіретіп, көмек сапасына нұқсан келтіруі және қажуға ықпал етуі мүмкін. Оның әсерін пациенттер де, командалар да сезінеді. Барған сайын күрделене түсетін ортада өзгерістерді басқару тек болған жағдайға жауап берумен шектелмеуі тиіс. 

Өзгерістерді басқару бастамаларының 70%-ы сәтсіз аяқталады деген пікір жиі айтылады, дегенмен деректер мұның шамадан тыс қарапайым тұжырым болуы мүмкін екенін көрсетеді. Соған қарамастан, ең табысты бастамаларға ортақ сипаттар бар: өзгеріске саналы түрде, айқын болашақ көрінісімен жетекшілік етеді және тиімді басқарудың орталығына адамды қояды. Тәртіпті, адамға бағытталған тәсіл трансформациядан жай аман өту үшін ғана емес, соның арқасында өркендеу үшін қажет. 

Көшбасшыларыңызға өзгеріске алдын ала дайындалып, командаларын тұрақсыздықтан алып өтуге көмектесу үшін «Жұмыс орнындағы өзгерістерден өту» атты тегін вебкастқа тіркеліңіз.

 

Өзгерістерді басқарудағы көшбасшылықтың рөлі 

Quote PNG

Менеджмент — табыс баспалдағымен тиімді көтерілу; көшбасшылық сол баспалдақтың дұрыс қабырғаға сүйелгенін анықтайды.

— Стивен Р. Кови

Денсаулық сақтауда тиімді өзгеріс мықты көшбасшылықтан басталады. Командалардың өзгеріске қарсы тұруына не оны қолдауына көшбасшылар ықпал етеді. Дұрыс бағыт-бағдар беріп, сенімді нығайтып, алдағы жолды айқындау арқылы басшылар ұйымға екіұшты жағдайлардан өтіп, ортақ мақсаттан ажырамауға көмектеседі. 

Өзгеріс көбіне белгісіздік әкеледі, ал көшбасшы ретінде сіздің міндетіңіз — бүкіл үдеріс бойы айқындық беру. Бұл қызметкерлерді ауысуға дайындауды, түрлі рөлдегі адамдардың қолдауына ие болуды және бөлімшелердің күш-жігерін үйлестіруді білдіреді. Өзгеріске жетекшілік ету күрделі міндет болып көрінгенімен, командалар ішіндегі байланыс пен ынтымақтастықты нығайтудың мүмкіндігі де бола алады. 

Көшбасшылар тұрақсыздықты команданың өсуі мен жаңашылдығына қалай айналдыра алатынын білу үшін «Өзгеріс энергиясы: құбылмалы ортада ортақ әрекетті ілгерілететін көшбасшылық мінез-құлықтың 5 үлгісі» атты тегін нұсқаулықты жүктеп алыңыз.

 

Денсаулық сақтау саласындағы өзгерістерді басқарудың негізгі құралдары 

Тиімді өзгеріс сәттіліктен емес, ойластырылған жұмыстан туады. Денсаулық сақтаудың күрделі ортасында көшбасшыларға өзгеріс үдерісіне айқындық, шоғырлану және жауапкершілік әкелетін практикалық құралдар қажет.  

Жүйелі негіз құрыңыз  

Табысты өзгерістерді басқару үшін болашақ көрінісі мен саналы ниет қажет, бірақ денсаулық сақтау ұйымдарына тек осы екеуі жеткіліксіз. Айқын, құрылымды тәсіл болмаса, тіпті ең келешегі зор бастамалар тоқтап қалуы мүмкін. Өзгерістерді басқарудың нақты жоспары және белгісіздік жағдайында стратегияны орындау жүйесі стратегиялық мақсаттарды тұрақты нәтижеге айналдыруға қажет айқындықты береді. 

Көптеген ұйымға ниеттен орындауға көшуге көмектескен жүйелердің бірі — «Орындаудың 4 тәртібі»®. Бұл стратегияны әрекетке айналдырудың қарапайым әрі пәрменді тәсілі. Әр тәртіп, әсіресе денсаулық сақтау ортасында, шоғырлану мен орындауды күшейтеді: 

  • Аса маңызды мақсаттарға шоғырлану: ұйымға ең үлкен ықпал ететін және күнделікті жұмыс қарбаласында қол жеткізу мүмкін емес нәтижені анықтаңыз. Ол аса маңызды мақсат® немесе WIG® деп аталады. 
  • Озық көрсеткіштерге сүйеніп әрекет ету: қайта ауруханаға жатқызу жиілігі сияқты кейінгі көрсеткіштерді күтпей, пациенттердің қанағаттануы немесе қызметкерлермен қамтылу арақатынасы секілді нәтижеге нақты уақытта ықпал ететін маңызды көрсеткіштерді қадағалаңыз. 
  • Ынталандыратын есеп тақтасын жүргізу: озық көрсеткіштер бойынша ілгерілеуді көрсететін қарапайым, түсінікті тақталар арқылы нәтижені көрнекі әрі мағыналы етіңіз.  
  • Есеп беру ырғағын қалыптастыру: команда мүшелері ілгерілеуді қарап, міндеттемелері бойынша есеп беріп, келесі қадамдарды жоспарлайтын жүйелі, құрылымды кездесулер ұйымдастырыңыз. 

Сенім мәдениетін қалыптастырыңыз 

Quote PNG

Қазіргі жағдайда сау ұйымдық мәдениетті дамыту — немесе қайта қалыптастыру — шыдам, сенім және қолдауды қажет етеді. Оның есесіне өз болмысын жасырмайтын, барынша сапалы жұмыс істейтін және қиындық туған кезде кетуге бейімділігі төмен қызметкерлер қалыптасады.

— Кристи Филлипс, Ph.D., «Өзгерістер: белгісіздікті мүмкіндікке қалай айналдыруға болады» кітабының бірлескен авторы

Стратегиялық жүйе құру — өзгерістерді басқарудың бір бөлігі ғана. Кез келген табысты өзгерістің негізі — сенім. Бұл әсіресе денсаулық сақтауға тән: медицина мамандары мен пациенттердің, сондай-ақ басшылар мен командалардың берік қарым-қатынасы күнделікті жұмыста аса маңызды. 

Ашықтық, дәйектілік және уәдені орындау сияқты жоғары сенім ортасын құратын мінез-құлықты үлгі ету — көшбасшылардың ерекше жауапкершілігі. Бұлар жай көшбасшылық мұраттар емес, күрделі жағдайды еңсеріп, команданы белгісіздіктен алып өтуге арналған практикалық құралдар.  

Табысты көшбасшылар сенім белгілерін қалай нығайтып, жақсы нәтижелерге жағдай жасайтынын білу үшін «Командаларыңызда сенім ортасын құрудың 7 қадамы» атты тегін нұсқаулықты жүктеп алыңыз.

Көшбасшылықты дамытуға инвестиция салыңыз  

Өзгерістер жоғарыдан басталады, ал оларды орнықтыру үшін ұйымның барлық деңгейінде көшбасшылықты саналы әрі дәйекті дамыту қажет. Шешімдер адамның өмірі мен тұрмысына әсер ететін денсаулық сақтауда мықты көшбасшылық аса маңызды. Бірақ оның маңызын мойындау жеткіліксіз. Денсаулық сақтау ұйымдары көшбасшыларға командаларын трансформациядан алып өтуге мүмкіндік беретін құрылымды, практикалық тәсілдер арқылы көшбасшылықты мақсатты түрде дамытуы тиіс. 

Ең ықпалды қадамдардың бірі — бүкіл ұйымда көшбасшының ойлау жүйесін дамыту . Бұл бетбұрыс адамдарға міндеттерді басқарудан адамдарға жетекшілік етуге көшуге көмектеседі. Дұрыс ойлау жүйесі бар көшбасшылар күнделікті жұмыстан әрі қарай көреді: команданы іске тартады, қажетті мінез-құлықты үлгі етеді және мақсаттар мен жұмыстың мәнін айқындайды.  

Көшбасшылықты дамыту саласындағы ең сенімді компания

Сарапшыларымыз, контентіміз және технологияларымыз ұйымыңызға күш-жігерді біріктіріп, маңызды өзгерістерге жетуге қалай көмектесетінін біліңіз.

Алдымен адамдарыңыздың әлеуетін байқап, оларға инвестиция салыңыз. Көшбасшылық қабілетті бар жерінен, әсіресе алдыңғы шептегі қызметкерлер арасынан танып, сол адамдарға табысқа жету құралдарын беріңіз. Бұған ұйымның стратегиялық мақсаттарымен үйлесетін коучинг, кері байланыс және даму жолдары кіреді.  

Команда мүшелеріне көшбасшылықтың мәні нәтижеге шабыттандыру және сенім қалыптастыру екенін түсінуге көмектескенде, өзгеріс өркендей алатын мәдениет құрасыз. Көшбасшылықты мақсатты дамыту арқылы ұйымның алда не болса да, соны еңсеруге жетекшілік ету жөніндегі ұжымдық қабілетін арттырасыз. 

 

Денсаулық сақтау саласындағы өзгерістерге кедергілерді еңсеру 

Quote PNG

Өзгерістің жайсыздығына қарамастан, табандылық танытып, жаңашылдыққа — сізден талап етілгеннен де кең мүмкіндіктерге қарай жылжыңыз.

— Кори Когон, FranklinCovey компаниясының контент әзірлеу жөніндегі вице-президенті және «5 таңдау: ерекше өнімділікке апарар жол» кітабының бірлескен авторы

 
Бәріміз де соққыға төтеп беріп, өзгерісті сабырмен қабылдай аламыз деп сенгіміз келеді. Алайда белгісіздік пен тұрақсыздық тіпті тәжірибелі көшбасшыларды да абдыратуы мүмкін. Денсаулық сақтау саласының өзіне тән қиындықтары бар, сондықтан қазіргі басшылар командаларына өзгеріс жолындағы кедергілерді еңсеруге алдын ала көмектесуі керек. 

Өзгеріске қарсылық 

Жайсыздық — өзгерістің табиғи бөлігі, ол қарсылық тудыруы мүмкін. Денсаулық сақтауда қарсылықтың көбіне түсінікті себептері бар: беймәлім жағдайдан қорқу, қалыптасқан тәртіптің бұзылуы немесе өзгеріске қалай жетекшілік етілетініне сенімнің аздығы. 

Қарсылықты азайтып, іске қатысуды күшейту үшін көшбасшылар бірнеше маңызды қадам жасай алады: 

  • «Неге?» деген сұрақтың жауабын айқын әрі дәйекті түсіндіріп, мән-мағына мен бағыт беріңіз. 
  • Практикалық қолдау мен оқытуды қамтамасыз етіңіз, сонда қызметкерлер өзін шамадан тыс жүктелген емес, дайын сезінеді. 
  • Командаларды ерте кезеңнен қатыстырыңыз, бұл ортақ іске иелік сезімін күшейтіп, белгісіздікті азайтады. 

Ресурстардың шектеулілігі 

Бюджет шектеулі, кадр жетіспейді, уақыт үнемі тығыз болғанда, денсаулық сақтауда тапшылыққа негізделген ойлауға берілу оңай. Мұндай шектеулер өзгерісті қол жетпес нәрседей көрсетуі мүмкін. Алайда өзгерістерді стратегиялық басқару көшбасшыларға осы шектеулерді шоғырлану мүмкіндігі ретінде қайта қарауға көмектеседі. Молшылыққа негізделген ойлауға көшу арқылы ұйымдар аз ресурспен ең маңызды істерді көбірек атқара алады. 

Бұл бетбұрыс командаларға ықпалы жоғары бастамаларды басым қоюға және күшті сарқып, нәтижені ілгерілетпейтін құны төмен істерден бас тартуға көмектесуден басталады. Көшбасшылар команданы ең үлкен нәтиже беретін санаулы бастамаға шоғырландырғанда, ресурстар ұзағырақ жетіп, іске қатысу артады. 

Өсуді ілгерілетіп, командаларыңызға тұрақсыздық кезінде шын мәнінде маңызды істерге назар аударуға көмектесу үшін «Белгісіздік кезіндегі көшбасшылық: аз ресурспен маңызды істерді көбірек атқарудың 4 стратегиясы» атты тегін нұсқаулықты жүктеп алыңыз.

 

Өзгерістерді сәтті енгізу стратегиялары 

Quote PNG

Біз өзгерістерді ең алдымен өзіміз адам ретінде еңсере білсек қана, басқаларды сол өзгерістер арқылы алып өте аламыз.

— Кори Когон

Адам өмірін құтқару үшін аса маңызды міндеттерді орындау қажет күнделікті қарбаласта өзгерістерді басқару назардан тыс қалуы мүмкін. Бірнеше негізгі стратегияны ұстану арқылы денсаулық сақтау басшылары пациенттерге көмек көрсетуді әлсіретпей, командаларын трансформациядан өткізіп, олардың өзгеріске ішкі сенімін нығайта алады. 

Айқын коммуникация 

Өзгерістің табысы үшін айқын әрі дәйекті коммуникация қажет. Көшбасшылар ненің өзгеретінін ғана емес, оның неге маңызды екенін және ұйым миссиясымен қалай байланысатынын түсіндіруі тиіс. Мықты көшбасшылар «түпкі мақсатты көз алдына елестетуден бастайды» және әр хабарлама қажетті нәтижеге сай болып, сенімді нығайтатындай саналы қарым-қатынас жасайды. 

Күрделілік пен шұғылдық күнделікті шындыққа айналған денсаулық сақтауда коммуникация ақпараттық шудан айқын естілуі керек. Көшбасшылар негізгі хабарларды бірнеше арнамен жеткізіп, тікелей көмек көрсететін қызметкерлердің стратегиялық бағытты және оны іске асырудағы өз рөлін түсінуін қамтамасыз ете алады. Коммуникацияны кездейсоқтыққа қалдырмаңыз: жоспарлаңыз, қайталаңыз және аудиторияға бейімдеңіз.  

Мүдделі тараптарды іске тарту 

Денсаулық сақтаудағы ең маңызды мүдделі тараптар — пациент тәжірибесіне барынша жақын жұмыс істейтін медициналық көмек командалары. Олардың қолдауы өзгерістің алға басуын не мүлде тоқтауын айқындауы мүмкін. Көшбасшылар ашықтық пен дәйектілік арқылы сенімге ие болуы тиіс. Мүмкіндігінше мүдделі тараптардың пікірін сұрап, алаңдаушылығын мұқият тыңдау арқылы оларды нұсқауды қабылдаушы ғана емес, шешімнің бір бөлігі етіңіз. 

Мүдделі тараптарды тарту өзгеріс күш-жігерін көмек көрсететін адамдардың құндылықтары мен күнделікті шындығына сәйкестендіруді де білдіреді. Алдыңғы шептегі қиындықтарды түсініп, құрметтейтінін көрсеткен көшбасшы ықпалын арттырады, сол арқылы өзгерісті алға жылжытатын серпін береді. Айқын коммуникация мен мақсатты қатыстыру бірге командалардың өзгеріс туралы естіп қана қоймай, оған сеніп, соған сай әрекет етуін қамтамасыз етеді. 

Оқыту және үздіксіз қолдау 

Денсаулық сақтау үнемі дамып отырады, ал өзгеріске бейімделу онсыз да талаптары жоғары жұмысқа қосымша қысым түсіруі мүмкін. Командаларды қолдаудың ең тиімді жолдарының бірі — олардың оқуына және дамуына инвестиция салу. Медицина қызметкерлерінің үздіксіз біліміне жұмсалған күш сенімнің артуы және пациенттер үшін нәтижелердің жақсаруы арқылы қайтады.  

Алайда үздіксіз қолдау тек үздіксіз медициналық білім алу мүмкіндігін ұсынумен шектелмейді. Команданың ұзақ мерзімді өсуіне де, әсіресе жеке тиімділігі мен көшбасшылық әлеуетіне инвестиция салыңыз. Бұл оларға «сіз маңыздысыз» деген күшті белгі береді. Сонымен бірге өз жауапкершілік аясындағы белгісіздікті еңсеру құралдары бар адамдар іске көбірек беріліп, өзгерістерді басқаруға жақсырақ дайын болады.  

Қалыптасқан оқыту және дамыту бағдарламасы денсаулық сақтау ұйымының нәтижелілігін, іске қатысуын және жаңашылдығын қалай жақсарта алатынын білу үшін «Оқыту мен дамытудың ұзақ мерзімді әсері үшін оқу ғылымын пайдалану» атты тегін нұсқаулықты оқыңыз.

 

Табысты бағалау және өзгерістерді орнықтыру 

Әрине, нәтижелілік көрсеткіштерін бақылау — өзгерістен қаншалықты сәтті өткенді бағалаудың бір жолы. Бірақ дәстүрлі өлшемдер көріністің бір бөлігін ғана қамтиды. Өзгерістің орнығуы жаңа мінез-құлық пен ойлау жүйесін бекітетін тұрақты көшбасшылық және мәдени күш-жігерді талап етеді. 

Көшбасшылар адамдарға әр кезеңді және оның күрделілігін еңсеруге көмектесуде маңызды рөл атқарады. Өзгеріс заңдылығын танып, командаларды соған сай бағыттау ұйымдарға қиындықтарды алдын ала көруге, белгісіздіктен өтуге және ынта төмендегенде серпінді сақтауға мүмкіндік береді.  

Кері шегінуге жол бермеу үшін көшбасшылар қажетті мінез-құлықты үнемі нығайтуы керек. Ілгерілеуді, әсіресе алғашқы жеңістерді атап өтіп, өзгерістің уақытша бастама емес, жұмыстың жаңа тәсілі екенін айқын көрсетіңіз. Ілгерілеуге дәйекті қамқорлық танытқанда, жаңа мінез-құлық әдетке айналады.  

Өзгерістерді басқаруды меңгеріп, өзгеріс арқылы өркендеңіз 

Өзгеріп жатқан денсаулық сақтауда өркендеудің кілті — жай жауап беру емес, жетекшілік ету. Ұйым өзгерістерді басқаруға құрылымды тәсіл қолданып, коммуникацияны басым қойып, көшбасшылыққа инвестиция салғанда, мақсатты түрде трансформациялану қабілетіне ие болады. Денсаулық сақтаудың болашағы ұйымыңыздың өзгеріске айқындықпен әрі сеніммен жетекшілік ету қабілетіне байланысты. 

Денсаулық сақтау ұйымыңызды өзгерістен сенімді өтуге қажет дағдылармен және ойлау жүйесімен қамтамасыз етіңіз. Өзгеріс мүмкіндігін пайдаланып, дамып, күшейе түсу үшін «Белгісіздік кезеңіндегі көшбасшылықтың күші» атты тікелей эфирдегі вебкастымызға қазір тіркеліңіз.